نرمافزار HEC-HMS
چگونه يک پروژه را ايجاد و اجرا کنيد
گام 1 ) برای انجام پروژه بعد از فراخوانی برنامه ، از منوی File گزينه New را انتخاب کنيد .
گام 2 ) درکادر New Project نام پروژه و در صورت نياز عنوانی توضيحی دربخش Description برای پروژه وارد کنيد . مسير ذخيره اطلاعات با نام پروژه در فايل برنامه ذخيره می شود که از دکمه Browse می توانيد آن را تغيير دهيد .
گام 3 ) از منوی File گزينه Project Attributes را انتخاب کنيد . تا روشهاي محاسباتی وتنظيمات لازم برای مدل را انتخاب نماييد . ( تنظيماتي که در اين گزينه صورت مي گيرد اختياری است ، و در طول انجام پروژه قابل تغيير می باشد )
گام 4 )در کادر Basin Defaults برای هريک از گزينه ها فقط يک روش محاسبه بر اساس اطلاعات موجود انتخاب وبه نرم افزار معرفی می گردد. در هر يک از کادر های Basin Defaults روشهای مختلفی برای محاسبات وجود دارد .که بعداً در طول برنامه می توانيد روشها را تغيير دهيد .
گام 5 )روشهای محاسبه تلفات بارش Loss Method و داده های مورد نياز برای هر يک از روشها :
Initial/Constant : تلفات اوليه – نرخ ثابت تلفات – نفوذپذيری
SMA : ذخيره اوليه به صورت درصدی برای هر لايه
Gridded SMA : ذخيره اوليه ( به صورت درصدی از هر لايه و سلول ) – نفوذپذيری
SCS Curve No. : تلفات اوليه – شماره منحنی ( در محدوده :99 – 0 ) – نفوذپذيری
Gridded SCS Curve No. : نرخ جذب اوليه ( در محدوده : 28/2 – 427/0 ) - ضريب مقياس پتانسيل نگهداری (در محدوده : 38/0 – 095/0 )
Green & Ampt : تلفات اوليه – کمبود رطوبت حجمی (در محدوده : 1 – 0 ) – جبهه رطوبتی ناشی از مکش – ضريب هدايت هيدروليکی – نفوذپذيری
Deficit/Constant : کمبود اوليه – کمبود حداکثر – نرخ تلفات – نرخ بازيافت – نفوذپذيری
No Loss Rate : تلفات بارش برای حوزه در نظر گرفته نمی شود
گام 6 )روشهای تبديل بارش به رواناب Transform و داده های مورد نياز برای هر يک از روشها :
Clark UH : زمان تمرکز – ضريب ذخيره
Kinematic Wave : پارامترهای مربوط به سطح حوضه – پارامترهای مربوط به شکل کانال
ModClark : زمان تمرکز – ضريب ذخيره – فايل شبکه بندی حوضه
Snyder : زمان تاخير استاندارد tp – ضريب اوليه ( 1 – 1/0 ) : Cp
SCS UH : زمان تاخير
User Specified S-Graph : منحنی S – زمان تاخير
User Specified UH : هيدروگراف واحد
گام 7 )روشهای جداسازی جريان پايه از هيدروگراف سيل Baseflow و داده های مورد نياز برای هر يک از روشها :
Constant Monthly ( ثابت ماهانه ) : مقادير دبی ثابت ماهانه
Recession ( روش خشکيدگی يا فروکش ) : دبي اوليه – ضريب خشکيدگی ( در محدوده : 1 – 0 ) – دبي آستانه
Linear Reservoir ( روش مخزن خطی : محاسبه تلفات به يکی از دو روش SMA يا G.SMA بايد انجام شود ) : ضريب ذخيره – تعداد مخازن
Bounded Recession ( فروکش محدود ) : دبی پايه اوليه – نسبت بازگشت – دبی پايه حداکثر ماهانه
No Baseflow : جريان پايه در نظر گرفته نمی شود
گام 8 )روشهای رونديابی رودخانه Channel Routinng و داده های مورد نياز برای هر يک از روشها:
Lag : زمان تاخير
Muskingum : ضريب ذخيره ( k ) – ضريب بازه ( x ) – تعداد زير بازه ها
Modified Puls :مقادير منحنی ذخيره در مقابل خروجي – شرايط اوليه – تعداد زير بازه ها
Muskingum Cunge Std. : شکل مقطع عرضی – طول – شيب خط انرژي – عرض کف – شيب کناره – ضريب مانينگ
Muskingum Cunge 8 Point : مختصات 8 نقطه از مقطع عرضی بازه – طول – شيب خط انرژی – ضرايب زبری کانال اصلی و سواحل چپ و راست
Kinematic Wave : شکل مقطع عرضی – طول – شيب خط انرژي – عرض کف – شيب کناره – ضريب مانينگ – حداقل نرخ رشد رونديابی
Straddle Stagger : زمان تاخير – دوره تناوب
گام 9 )در قسمت Basin Option می توانيد نحوه ارائه اطلاعات دبي محاسباتی ، توسط نرم افزار را مشخص وبرای معرفی به برنامه Apply these settings to new projects را تيک بزنيد .
گام 10 )به قسمت Met. Defaults پيش فرضهای هواشناسی وارد شويد .
روشهای معرفی اطلاعات بارشPrecipitation به مدل عبارتنداز :
User Hytograph : روشهای تعيين سطوح تحت تاثير ايستگاهها مانند چند ضلعي های تيسن و تعيين هايتوگراف بارش
User Gage Weighting : روش وزنی مورد نظر کاربر
Inverse- Distance Gage Weighting : روش وزنی مجذور عکس فاصله
Gridded Precipitation: روش بارش سلولی که به صورت يک مدل توزيعی استفاده می شود
Frequency Storm : روش برآورد فراوانی رگبار
Standard Project Storm – Eastern U.S. : روش رگبار استاندارد پروژه
SCS Hypothetical Storm : روش SCS بارگبار فرضی
NoPrecipitation : بدون بارش
گام 11 )روشهای معرفی اطلاعات تبخير و تعرق Evapotranspiration عبارتند از :
Constant Monthly ( متوسط ماهانه ) : بايستی محاسبه تلفات به روش SMA باشد
No Evapotranspiration : تبخير و تعرق برای حوضه در نظر گرفته نمی شود
گام 12 )گزينه قسمت Met Options در صورت انتخاب روشی جهت محاسبه تبخيرو تعرق ، انتخاب مي شود .
گام 13 )درقسمت Units واحد محاسباتی مربوط به مولفه های حوضه و مولفه های هواشناسی را انتخاب کنيد .
گام 14 )قسمت Project Options را برای اعمال انتخابهای صورت گرفته در بخشهای قبلی تيک بزنيد.
بعد از تاييد به صفحه اصلی باز گرديد .
گام 15 ) واز منوی Data گزينه Precipitation Gages را برای وارد کردن اطلاعات ايستگاههای باران سنجی انتخاب کنيد .
شماره ايستگاه ، توضيحات مورد نياز، نوع داده های بارش ( مقدار بارندگی براساس هر دوره زمانی ويا به صورت تجمعی ) ، واحد ارتفاع بارش ( ميليمتر يا اينچ ) ، طول و عرض جغرافيايي ايستگاه را وارد کنيد .
با انتخاب Manual Entry اطلاعات را به صورت دستي ودر صورتی که اطلاعات بارش را در يک فايل ذخيره کرده باشيد مي توانيد با انتخاب External DSS Record آن را وارد برنامه کنيد . ( DSS سيستم ثبت اطلاعات آمار در ايالات متحده مي باشد ، که توسط برنامه هايي چون Gageinterp و Gridload ايجاد می شود )
گام 16 ) بعد از تاييد برنامه وارد صفحه Time Parameters برای وارد کردن تاريخ و زمان شروع و خاتمه بارش ، دوره های زمانی اندازه گيری بارش می شود . ( نحوه وارد کردن تاريخ مانند شکل زير است )
گام 17 ) با تاييد اطلاعات صفحه فوق وارد صفحه Data Editor برای وارد کردن دستی داده های بارش می شويد .
با انتخاب دکمه Plot ازصفحه می توانيد داده ها را به صورت نمودار مشاهده کنيد .
حال وارد صفحه Precipitation Gage Manager می شويد که نام ايستگاه بارش ورودی ، دوره زمانی و توضيحات وارد شده را مشاهده می کنيد .
برای وارد کردن اطلاعات بارش در زمانهای مختلف برای ايستگاه فوق با انتخاب Edit>>Gage Data وارد صفحه Select Time Window می شويد .
که با انتخاب select داده های قبلی را می توانيد ويرايش کنيد و با انتخاب New Time Window داده های بارش زمانهای ديگر ايستگاه را وارد کنيد .
وبه منظور ويرايش وانتخاب طول و عرض جغرافيايي گزينه Edit>>Latitude/longitude را انتخاب کنيد .
در صورت داشتن اطلاعات چندين ايستگاه گزينه Edit>>Add Gage را برای وارد کردن داده ها انتخاب کنيد .
سپس از صفحه Precipitation Gage Manager خارج شويد .
گام 18 ) اطلاعات ايستگاههای دبی سنجی ( مشاهداتی به منظور واسنجی مدل ) را با انتخاب گزينه Data>>Discharge Gages ازصفحه اصلی همانند دادههای بارش وارد کنيد .
گام 19 ) در صورتی که روش تبديل بارش به رواناب را هيدروگراف واحد ويا هيدروگراف مجموع برای حوضه انتخاب کرده باشيد بايستی اطلاعات مربوط به هيدروگراف واحد ويا هيدروگراف مجموع را با انتخاب Data>>User-specified Unit Hydrographs\S-Graphs وارد کنيد .
گام 20 ) در صورت انتخاب روش SMA ( محاسبه تلفات بارش ) برای وارد کردن اطلاعات مربوط به رطوبت خاک وضرايب ذخيره و... وارد صفحه Data >>Soil Mousture Accounting Unitشده ، نام و اطلاعات نقاط برداشت داده ها را وارد کنيد .
گام 21 ) حال از منوی Component>>Basin Model گزينه New را برای وارد کردن مدل حوضه انتخاب کنيد. ونام مدل حوضه را وارد کنيد . تا صفحه Basin Model ظاهر شود .
اجزاء نقشه :
زير حوضه : معمولاً ورودی ندارد و تنها يک خروجی دارد . خروجی با محاسبه بارش مازاد با استفاده ، يکی از روشهای تبديل بارش مازاد به رواناب ودر آخر در صورتی که جريان پايه وارد کرده باشيد ،با افزودن آن انجام خواهد شد .
بازه رودخانه : يک و يا چند ورودی وتنها يک خروجی دارد . ورودی ازديگر اجزاء حوضه وارد می شود . محاسبه خروجی با يکي از روشهای انتخاب شده برای رونديابی جريان درکانالهای روباز انجام می شود
مخزن : يک يا چند ورودی و يک خروجی دراد . اگر چند ورودی داشته باشد قبل از محاسبه خروجی وروديها به هم افزوده می شوند . اين جزء برای مدلسازی مخازن می تواند استفاده شود .
محل اتصال آبراهه ها : يک يا چند ورودی و يک خروجی دراد. همه ورودي ها با هم افزوده می شوند تا با فرض ذخيره صفر خروجی در Junction توليد شود . برای تلاقی دو يا چند نهر استفاده می شود .
محل انحراف آب : دو خروجی ( يکی اصلی و ديگری فرعی ) و يک ياچند ورودی دارد .
منبع ( چشمه ) : بدون ورودی و يک خروجی دارد . برای نشان دادن شرايط مرزی در مدل مانند وروديهای خارج از حوضه ، خروجی از مخازن و يا نواحی مدل نشده بالادست رودخانه .
زهکش ( چشمه منفی ) : يک يا چند ورودی دارد . برای نشان دادن پايين ترين نقطه يک ناحيه زهکش داخلی يا خروجی يک مدل حوضه استفاده می شود .
برای انتخاب اجزاء نقشه
برای تغيير محل نقشه
بزرگنمايي نقشه
کوچک نمايي نقشه
|
در محاسبات هيچ نقشی ندارند |
نمايش ويا عدم نمايش نقشه
نمايش ويا عدم نمايش آبراهه های نقشه
نمايش جهت جريان
نمايش خروجيها به صورت جدول
برای اجرای شبيه سازی مدل
گام 22 ) برای وارد کردن نقشه حوضه منوی File >>Basin Model Attributes را انتخاب کنيد (نقشه حوضه در محاسبات هيچ گونه تاثيری ندارد و مي توانيد اجزاء حوضه را به صورت شماتيک وارد کنيد ) . وازگزينه Files اين صفحه مسير و نام فايل را وارد کنيد. ازگزينه های ديگر اين صفحه می توانيد ويرايشهای لازم در انتخابهای قبليتان، را انجام دهيد . نقشه حوضه به صورت دو لايه ( شکل حوضه و مسير رودخانه ها ) با کمک نرم افزارهای GIS با فرمتASCII ايجاد شود .
گام 23 ) برای انتخاب هريک از اجزاء روی آن کليک راست کرده و بدون رها کردن دکمه ماوس آن را به محل مورد نظر برده رها کنيد . در صورتی که می خواهيد دو جزء را به هم وصل کنيد که اطلاعات آن بازه رود را نداريد ، روی جزء بالادست کليک چپ ماوس را گرفته وگزينه Connect Downstream را انتخاب کرده و روی جزء پايين دست رفته وروی آن کليک راست کنيد تا اتصال ايجاد شود .
بعد از ايجاد نقشه شماتيک روی اجزاء رفته با دابل کليک بر روی آنها اطلاعات مورد نياز را وارد کنيد .
گام 24 ) با کليک بر روی زير حوضه ها ، صفحه Subbasin Editor باز می شود .
ابتدا مساحت زير حوضه را در قسمت Area وارد کنيد .
باانتخاب گزينه Loss Rate روشهای مختلف ، برای محاسبه و شبيه سازی تلفات بارش را با توجه به داده های موجود زير حوضه می توانيد انتخاب کنيد .در صورت انتخاب روش SMA ، G.SMA يا G.SCS ، بايستی برای محاسبه رواناب از روش مودکلارک استفاده کنيد .تنها مدل پيوسته موجود ، مدل SMA می باشد که قادر است تغييرات مقدار رطوبت خاک را بين رويدادهای بارندگی در زماتهای مختلف شبيه سازی کند يا رفتار شرايط خشک و تر حوضه را شبيه سازی کند .
با انتخاب گزينه Transform برای شبيه سازی فرآيند رواناب مستقيم از بارش مازاد در يک حوزه از روشهای مختلف تبديل با توجه به اطلاعات موجود از زير حوضه می توانيد استفاده کنيد . رواناب زير حوضه ها می تواند به دو صورت يکپارچه Lumped که در اين حالت بارش و تلفات به صورت ميانگين مکانی روی کل زير حوضه ، و روش توزيعی Distributed که حوضه به سطوح کوچکتر تقسيم وبارش موثر در هر يک از سطوح محاسبه و با روش اصلاح شده کلارک Modclarck به رواناب مستقيم تبديل می شود ، انجام شود .در روش Modclarck فايل شبکه بندی حوضه را به منظور محاسبه رواناب احضار کنيد. در فايل شبکه بندی برای توصيف هر سلول در بانک اطلاعاتی ، موقعيت مکانی هر سلول ، فاصله پيمايش از خروجی حوضه ، اندازه هر سلول و CN سلول بايستی درج شود .
گزينه Baseflow Method را به منظور انتخاب يکي از روشهای جداسازی جريان پايه از هيدروگراف سيل انتخاب کنيد .روش مخزن خطی فقط در حوضه هايي قابل استفاده است که محاسبه تلفات به يکی از دو روش SMA ويا G.SMA صورت گرفته باشد .
گام 25 ) حال برای وارد کردن اطلاعات مربوط به بازه های رودخانه بر روی آنها در نقشه دابل کليک کنيد ( ويا کليک چپ کرده و گزينه Edit را انتخاب کنيد )تا صفحه Routing Reach باز شود .
با انتخاب يکي از روشهای موجود در کادر Routing Method برنامه می تواند روند يابی طولی از رودخانه ويا کانال را با توجه به هيدروگراف شبيه سازی شده سيلاب محاسبه کند و هيدروگراف تغيير يافته را محاسبه و ارائه نمايد . در تمام هفت روش جهت مدل سازی جريان در کانالهای روباز از حل معادلات پيوستگی و مومنتم جهت محاسبه هيدروگراف در پايين دست بازه استفاده می شود .
گام 26 ) برای ديگر اجزاء مثل مخازن نيز اين کارها را انجام دهيد .با دابل کليک بر روی مخزن می توانيد موارد زير را شبيه سازی نماييد :
Outlet : جهت معرفی و شبيه سازی تخليه کننده های تحتانی سدها از نوع روزنه ای بکار می رود
Spillway : معرفی نوع سازه سرزير سدها ( سرريز اوجی و لبه پهن ) را برای سدها شبيه سازی می کند
Overflow : معرفی تراز جريان در مخزن و شبيه سازی روگذری جريان از تاج سدها بکار می رود
Dam Break : برای شبيه سازی شکست در سدهای خاکی بکار می رود
Sink : ورود از طريق نفوذ به زمين و خروجی فقط از طريق تبخير ( به عنوان محل تجمع آب مثل برکه ها ، درياچه ها و چاهها )
گام 27 ) به صفحه اصلی برگرديد و برای ايجاد مدل هواشناسی ازمنوی Component>>Meteorologic Model گزينه New را انتخاب کنيد .
در کادر باز شده يک نام و در صورت نياز يک توضيح وارد کنيد .
پس از تاييد صفحه ای با عنوان Meteorologic Model باز می شود که با انتخاب گزينه Subbasin List و وارد کردن زير حوضه ها با توجه به روش معرفی شده بارش در قسمتMethod و اطلاعات وارد شده در قسمت Data>>Precipitaton Gages می توانيد با دابل کليک برروی نوارهای Gage ID بارشهای مربوط به هر يک از زير حوضه ها را انتخاب کنيد . هر زير حوضه فقط يک هيتوگراف مي تواند داشته باشد
در روش User Gage Weighting ( روش وزنی مورد نظر کاربر) وزن دهی به صورت دستی به کمک روشهای تيسن و عکس فاصله انجام می شود . بارندگی در اين روش طی دو مرحله محاسبه می شود ، با در نظر گرفتن وزن هر کدام از ايستگاههای باران سنج معمولی ( ايستگاههای بارندگی فاقد سري های زمانی ، فقط ارتفاع کل بارندگی را ثبت می کنند ) ميانگين بارندگی و سطح حوضه محاسبه شده ، سپس با در نظر گرفتن وزن هر کدام از ايستگاههای ثبات يا باران نگار توزيع زمانی بارندگی انجام می پذيرد، Rcording برای ايستگاههای باران نگار ، Total Storm برای ايستگاههای باران سنج معمولی .
روش وزن دهی با فاصله معکوس برای ايستگاههايي که داده های گم شده دارند مناسب است ، برای اين روش طول و عرض جغرافيايي بايد به صورت دقيق تعريف شود .
در صورت نياز جهت اعمال تغييرات منطقه ای بارندگی برای هر ايستگاه مي توان به هر کدام از آنها انديس بارندگی را در ستون Index Precip وارد کرد .
گام 28 ) به منظور واسنجی مدل ، هيدروگرافهای مشاهده شده ومنحنی دبی – اشل را به هر يک از المانهای بکار رفته در مدل با کليک چپ بر روی المان در صفحه Basin Model و انتخاب يکی از گزينه های Observed Flow و Stage-Discharge اختصاص دهيد . تمامی نتايج پس از وارد کردن هيدروگراف يا منحنی دبی – اشل به طور خودکار تصحيح می شوند .
گام 29 ) در اين مرحله ازمنوی Component>> Control Specifications گزينه New را برای وارد کردن شاخصهای کنترل انتخاب کنيد . برای مشخص شدن ، در صفحه باز شده يک اسم و توضيح وارد کنيد .
گام 30 ) سپس در صفحه Control Specifications تاريخ وزمان شروع ، خاتمه و گام زمانی
شبيه سازی را وارد کنيد .
می توانيد برای هر يک از بخشهای Basin Model ،Control Specifications ،Meteorologic Model چندين ورودی انتخاب کنيد (با انتخاب وتغيير داده های ورودی ) و برای شبيه سازی آنها را به صورتهای مختلف با هم انتخاب کنيد.
گام 31 ) در صفحه اصلی از منوی Tools گزينه Run Configuration را انتخاب کنيد .
يک مدل حوضه Basin Model، يک مدل هواشناسی Meteorologic Model و يک Control Specifications انتخاب کنيد و آنها را تاييد کنيد . ودر قسمت Run ID برای شبيه سازی يک اسم وارد کنيد .
گام 32 ) از منوی Tools>>Run Manager را انتخاب و نام شبيه سازی را برای اجرا کليک کنيد . گزينه Edit >>Run Options را در اين صفحه انتخاب کنيد و در صفحه باز شده از گزينه Ratio تنظيم مناسب نتايج بارندگی و جريان توليد شده ، اعمال ضريب به هيتوگرافهای بارندگی يا هيدروگرافهای معرفی شده و حالات مختلف را اجرا ومقايسه کنيد . گزينه Start States حالت هر المان در شروع يک اجرا را با استفاده از شبيه سازی جداگانه زيرحوضه ها به لحاظ زمانی ممکن می سازد .
سپس دکمه Compute را برای اجرای شبيه سازی کليک کنيد .
گام 33 ) برای مشاهده نتايج در صفحه اصلی بر روی مولفه انتخابی برای Basin Model دابل کليک کرده وبا انتخاب هر يک از اجزاء و کليک چپ کردن برروی آن وانتخاب View Results يکی از انواع گزارش نتايج را برگزينيد. از دکمه گزارش نتايج به صورت جدول نيز می توانيد استفاده کنيد .
برای ذخيره پروزه گزينه File >>Save Project را انتخاب کنيد .
گام 34 ) برای واسنجی مدل که به منظور انطباق قابل قبول بين نتايج مدل و اندازه گيريهای مشاهده شده با تغيير دادن پارامترهای مدل صورت می گيرد.تا هيدروگرافهای نتايج مدل با هيروگرافهای مشاهداتی در نقاط مختلف برازش مناسبی داشته باشند .
روشهای محاسباتی معرفی شده به مدل نياز به ارائه يک سری داده ها دارند پس از معرفی مقادير فوق برنامه توانايي بهينه سازی و تخمين پارامترهای مورد نظر را دارد که با انتخاب گزينه Tools >>Optimization Run Configuration و مشاهده گزارش اوليه شبيه سازی از گزينه View >>Message Log و با توجه به گزارش در صورت نياز اصلاح مشکلات و خطاهای موجود، سپس گزينه Tools >> Optimization Manager را انتخاب وبرنامه را اجرا و نتايج را مشاهده کنيد .
گام 35 ) به منظور بهينه سازی داده ها ابتدا از گزينه Location نام المانی را که هيدروگراف مشاهداتی ويا منحنی دبی –اشل را به آن اختصاص داده ايد انتخاب کنيد .
گام 36 ) با کليک بر روی ستون Hydrologic Element المان مورد نظر را انتخاب و سپس از ستون Parameter با کليک بر روی آن پارامتر مورد نظر برای بهينه سازی را انتخاب کنيد ، با انتخاب هر پارامتر ، مقدار اوليه پيش فرض برنامه ، حد بالا و پايين مقدار پارامتر به ترتيب در ستونهای جدول ثبت مي شود .
گام 37 ) از گزينه Search Metthod يکي از دو روش را برای تطبيق پارامترهای انتخاب شده به منظور کسب برازش بهينه انتخاب کنيد . روش Univariate Gradient ابعاد يک پارامتر را در طول زمان شبيه سازی تغيير می دهد وابعاد ساير پارامترها را ثابت نگه می دارد . وروش پيش فرض برنامه می باشد وزمانی که تنها يک پارامتر ارزيابی می شود استفاده می گردد . روش دوم ، روش Nelder Mead می باشد که ابعاد تمام پارامترهای انتخاب شده را در هر تکرار تغيير می دهد و برازش بهتری توليد می کند .
گام 38 ) از گزينه Function Type يکي از توابع را به منظور واسنجی مدل انتخاب کنيد .
تابع Peak –weight Root Mean Square Error وزن بيشتری به خطاهای بزرگ و وزن کمتری به خطاهای کوچک می دهد . و بزرگترين وزن به خطا های نزديک به دبی اوج داده می شود . وزن مذکور بر پايه جريان متوسط بنا شده است .
تابع Sum of Squared Residuals مجموع مربعات مانده رايج ترين تابع برای واسنجی است . وزن بيشتری به خطاهای بزرگ و وزن کمتری به خطاهای کوچک می دهد. اين تابع ، مجموع مربعات تفاوت بين جريان مشاهداتی و محاسباتی است .
تابع Sum of Absoulute Residuals مجموع قدر مطلق مانده ها ، وزنی مساوی به تفاوتهای بزرگ وکوچک بين هيدروگرافهای مشاهداتی و محاسباتی می دهد .
تابع Percent Error in Peak Flow درصد خطا در جريان پيک ، تنها دبی پيک محاسباتی رادر نظر گرفته و حجم کل و زمان پيک را محاسبه نمی کند .
گام 39 ) دکمه Optimize را کليک کنيد تا بهينه سازی آغاز شود. حال می توانيد مقدار بهينه پارامتر و مقدار حساسيت تابع هدف را در جدول مشاهده کنيد و مقدار تابع هدف در کادر مقابل Function Value ظاهر می شود . با انتخاب گزينه New Trial آزمون جديدی را برای المانها مي توانيد انجام دهيد .
گام 40 ) نتايج را مي توانيد با انتخاب گزينه های View به صورتهای مختلف مشاهده کنيد .
Scatter Graph جريانات مشاهداتی و محاسباتی را در محور مختصات نمايش داده ويک خط مستقيم بر آن برازش می دهد . اگر نقاط نشان داده شده روی خط قرار گيرند ، مدل با پارامترهای انتخاب شده به طور دقيق مختصات مشاهداتی را پيش بينی کرده است. اگر نقاط در زير خط قرار گيرند مدل مقادير پيش بينی را کمتر از مقادير مشاهداتی نشان می دهد و اگر نقاط بر روی خط قرار گيرند مدل مقادير پيش بينی رابيشتر از مقادير مشاهداتی نشان خواهد داد .
Residual Graph مانده ها را در هر گام زمانی نشان می دهد . خطوط عمودی زمانهای شروع وخاتمه تابع را نشان می دهند . مانده ها از تفاضل دبی مشاهداتی ومحاسباتی ايجاد می شود .( نمودار تفاضل جريان محاسبه شده از مشاهده شده را در موقعيت شروع بهينه سازی المان نشان می دهد )
Objactive Function Graph مقدار تابع در پايان هر تکرا را نشان می دهد که برای ارزيابی نزديکی جواب بکار می رود . مقدار تابع هدف در بهترين حالت بايستی برابر صفر باشد .
با توجه به نتايج ، مقادير پارامترها را بايد آنقدر در دامنه مجاز تغيير دهيد تا اختلاف بين هيدروگراف مشاهداتی ومحاسباتی به کمترين مقدار خود برسد که پارامترها بهينه شوند وپيش بينی نسبتاً مناسبی صورت گيرد .
نام:محمد حسن